Podstawą formalną powództwa przeciwko spółdzielni mieszkaniowej jest wówczas art. 64 kodeksu cywilnego w związku z art. 1047 § 1 kodeksu postępowania cywilnego. Pozew złożony do sądu jest wówczas wolny od opłaty sądowej. Natomiast koszty postępowania sądowego pokrywa spółdzielnia mieszkaniowa (art. 49 wprowadzony do ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych).

Zgodnie z nowelizowaną ustawą bezczynnością spółdzielni jest niedoprowadzenie przez jej zarząd do podpisania z uprawnioną do tego osobą fizyczną umowy przeniesienia własności lokalu w terminie 3-miesięcznym, określonym w przepisach ustawy nowelizującej z dnia 14 czerwca 2007 roku. Warto tutaj dodać, że w razie śmierci członka spółdzielni, który wystąpił z żądaniem przeniesienia własności lokalu określonym, w myśl w art. 12 ustawy, przy jednoczesnym braku innych osób uprawnionych do tego lokalu, jego spadkobiercy mogą żądać przeniesienia na nich własności lokalu, nawet jeżeli żaden z nich nie jest członkiem spółdzielni. Roszczenie to przysługuje zatem małżonkowi, dzieciom i innym osobom bliskim. Uznaje się również, iż wniosek o przeniesienie własności lokalu został złożony w dniu pierwszego wystąpienia z żądaniem przez członka spółdzielni.